Hype in Brazilië rond levensechte babypoppen: ‘Geeft me troost’

Het is een ware hype in Brazilië: levensechte poppen die ‘herboren baby’s’ worden genoemd. De prijzen lopen uiteen van 200 tot wel 1500 euro. Gracinha Maria de Lima is op stap met haar babypop, die er zo echt uit ziet dat omstanders zichtbaar twijfelen.
Ze houdt haar drie maanden oude Laurinha stevig in haar armen en wandelt door haar buurt in Jacarepacua, in het westen van Rio de Janeiro, om boodschappen te doen. Af toe draait iemand het hoofd om en staart haar na. Was dat nu een baby in haar armen of niet?
Het gezichtje ziet er zo echt uit dat het lijkt alsof je zelfs de poriën kunt zien. De wimpertjes en de handjes met kleine nageltjes lijken net echt. Ook de haartjes zien er realistisch uit. “Ik vertroetel haar, en zorg voor haar als een echte baby, hoewel ik natuurlijk weet dat ze niet leeft. Ik ben niet gek”, benadrukt Gracinha.
Ze heeft een collectie van maar liefst veertien van dit soort poppen. Gracinha begon met verzamelen toen haar dochter overleed in 2019. “Ik merkte dat het me troost gaf en toen is mijn hobby begonnen. Als ik me verdrietig voel, praat ik met mijn poppen. Ik knuffel ze en geef ze zelfs de fles.”
In een atelier een half uur rijden verderop bewerkt Janaina Affonso met een kwast de beentjes en armen van vinyl. Poppenmakers zoals Janaina worden in Brazilië ‘ooievaars’ genoemd. “Ons werk wordt wel vergeleken met de ooievaar, omdat we de baby’s brengen”, lacht ze.
Straks komt er een familie een bestelling ophalen voor hun jarige dochtertje, maar er komen ook veel volwassenen in haar atelier om een pop te kopen. “Het zijn praktisch altijd vrouwen en ze willen uitsluitend een levensechte meisjespop.”
Gestolen jeugd
Dat doen ze om uiteenlopende redenen, legt Janaina uit. “Soms hebben ze zelf geen kinderen gekregen en missen ze dat. Er zijn ook moeders die al grote kinderen hebben en terug verlangen naar de babytijd. Ik krijg soms zelfs de opdracht om van een babyfoto van hun inmiddels volwassen dochter een babymodel te maken.”
In Brazilië, waar een groot verschil is tussen arm en rijk, groeit een grote groep vrouwen in armoede op, van wie de jeugd als het ware ‘gestolen’ is, zegt Janaina. “Vaak zeggen vrouwen tegen me: vroeger kreeg ik geen poppen want daar was geen geld voor. Of ze moesten in hun jeugd al werken om voor thuis geld bij te verdienen. Nu ze volwassen zijn, willen ze die tijd inhalen met zo’n levensechte pop.”
Voorrang in de winkel
De hype en de fantasie nemen soms bizarre vormen aan. Zo verscheen recent in het nieuws dat vrouwen steeds vaker met hun ‘herboren baby’s’ naar het ziekenhuis gaan, omdat de pop volgens hen ziek is. Ze verwachten van de arts dat die de pop onderzoekt. Of ze zetten hun pop op de glijbaan in een speeltuin. Ook nemen vrouwen hun pop mee naar de winkel en gaan voorin de rij staan, omdat je in Brazilië met een baby voorrang krijgt.
Verder was er een man die dacht dat hij een levensechte babypop in een kinderwagentje zag. Hij ergerde zich eraan en gaf de pop een klap. Het bleek om een echte baby te gaan en de man werd opgepakt. De baby had gelukkig geen verwondingen.
De Braziliaanse politiek bemoeit zich er inmiddels ook mee. Politici willen dat er strengere regels komen, zodat er geen misbruik gemaakt wordt van de levensechte poppen. “Ik zou mijn poppen nooit meenemen naar het ziekenhuis, want dat gaat te ver”, zegt Gracinha. “Ook al doe ik net alsof, het zijn geen echte baby’s.”
Speciale poppendag
In Rio de Janeiro ligt ondertussen ook een voorstel bij de gemeenteraad waarmee de poppenmakers en hun klanten juist in het zonnetje worden gezet. Zo moet er een speciale ‘Dag van de Ooievaar’ komen om de poppenmakers (de ooievaars) te eren.
Hoewel de burgemeester van Rio kritisch is, hopen de poppenliefhebbers dat 4 september wordt uitgeroepen tot deze speciale dag. “Dan organiseer ik een groot evenement waar moeders met hun herboren babypoppen op afkomen”, zegt Janaina. “Dit wordt alleen maar groter en steeds populairder.”