Seksueel geweld: cultuur of persoonlijke keuze (3/slot)

Seksueel trauma bij volwassenen
Kinderen hebben een onderontwikkelde persoonlijkheidsstructuur en kunnen daardoor het trauma moeilijk verwerken. In tegenstelling tot kinderen hebben volwassenen, over het algemeen, een redelijk goed ontwikkelde persoonlijkheid en meer levenservaring. Hierdoor kunnen zij reflecteren op de positieve ervaringen die ze hebben meegemaakt om het trauma te zien voor wat het is.
Echter, dat betekent niet dat ze zonder hulp het trauma kunnen verwerken, omdat veel seksueel getraumatiseerde volwassenen als kind ook zijn getraumatiseerd. Daardoor kunnen ze op volwassen leeftijd gemakkelijk herhaaldelijk trauma slachtoffers worden.
Bij herhaling moet worden gezegd dat de meeste slachtoffers vrouwen zijn. Echter, er is een stijgend aantal mannelijke slachtoffers vanwege de veranderende seksuele cultuur.
De schok van seksueel geweld
Een volwassene die nooit eerder seksueel is getraumatiseerd, heeft een redelijk goed vertrouwensbeeld van een seksuele partner ontwikkeld en benadert een romantische ervaring met dat beeld.  Wanneer dat beeld wordt geschokt door zijn of haar seksuele partner, als de dader, verandert dat vertrouwensbeeld in een onverwacht traumatisch beeld, waarvoor het slachtoffer nog geen emotioneel verweer heeft.
Daarom komt het trauma heel hard aan en raakt het slachtoffer in paniek en begint het beeld van de romantische wereld om zich heen een bedreigende vorm aan te nemen in plaats van het traditionele rustgevende gevoel.
De volwassenen die al eerder een traumatische of herhaalde traumatische seksuele ervaringen hebben meegemaakt, kunnen op de volgende manieren reageren:
– Ze kunnen een beschadigd zelfbeeld ontwikkelen en als gevolg daarvan alle seksuele ervaringen vermijden.
– Ze denken vaak ook dat hun ervaring een ongebruikelijke of ongelukkige moet zijn geweest of dat zij medeoorzaak n van de traumatische ervaring die ze hebben meegemaakt. Door deze houding aan te nemen leggen ze de schuld niet bij de dader, maar zoeken de schuld bij zichzelf.
PTSS van seksueel geweld
Het onverwerkte trauma veroorzaakt een storm van emotionele reacties die het slachtoffer vaak overweldigen, hun perspectief vertroebelt en ze in een neerwaartse spiraal brengt. Deze kan bestaan uit angst, depressie, paniek, indringende gedachten, hyperalertheid en vermijdend gedrag, om slechts enkelen te noemen.
Deze reacties kunnen worden verdeeld in een acute fase, een fase van uitwendige aanpassing en uiteindelijk de fase van resolutie. De totale ervaring zou kunnen worden geplaatst onder de noemer van PTSS (posttraumatisch stresssyndroom) van seksueel geweld.
Behandeling van seksuele trauma’s
De behandeling van seksuele trauma’s is niet eenvoudig en niet kortdurend omdat er heel wat diepgewortelde gedachten en emoties moeten worden verwerkt. Daarnaast kan mogelijke plaatsvervangende traumatisering van de behandelaar plaatsvinden. De goed opgeleide behandelaar moet dat kunnen vermijden door de training die hij of zij heeft gehad.
De getraumatiseerde patiënt zal in de eerste plaats de feitelijke aspecten van het trauma leren verwerken, gevolgd door de emotionele aspecten van het trauma en uiteindelijk die twee leren integreren en een plaats geven in zijn of haar levenservaring.
Het doel is de patiënt te helpen de historische aspecten van het trauma, die niet kunnen worden teruggedraaid te leren verwerken, zodat die geen struikelblok vormen om zijn of haar psychosociale ontwikkeling voort te zetten. Uiteraard vergt dit proces tijd en energie, maar de vruchten die het slachtoffer plukt kunnen de onstuimigheid van het trauma terugbrengen naar een redelijk kalm vaarwater in hun toekomstig leven.
Jammer genoeg heb ik een aantal patiënten in mijn carrière op de poli gehad die de emotionele symptomen aan hun huisarts of specialist rapporteerden en ze kregen anxiolytica (angst verlagende middelen) of antidepressiva (middelen tegen depressie) voorgeschreven.
Ze bleven deze middelen jaren innemen zonder bevredigende resultaten, omdat de onderliggende oorzaak nooit boven water is gehaald. Hierdoor worden het psychosociale leven, de medische status en vaak ook de beroepscarrière van het slachtoffer negatief beïnvloed.
U zal zich afvragen wat hun medische status met zo een onverwerkte of onvoldoend verwerkte PTSS-ervaring te maken heeft. In mijn medische opleiding en tijdens het lopen van stages, is het mij duidelijk geworden dat patiënten met deze onderliggende trauma’s vaak vage medische klachten hebben die geen duidelijke diagnostische oorzaak hebben. Vaak weet de behandelaar ook geen raad met deze patiënten en worden ze als uitbehandeld getypeerd. Hierdoor kan de patiënt een gevoel van hulpeloosheid en hopeloosheid krijgen.
*Als u vragen heeft over dit onderwerp kunt u contact maken met de schrijver van deze serie.
Dr. R. S. Ellecom, Psy.D, Dr. P.H., HSPP
Klinisch en forensisch neuropsycholoog
Medisch voedingskundig specialist
Telefoon: +597 899-6441
E-mail: ramdas1947@yahoo.com