Regering pakt toetsing kiesregeling met beide handen vast

De regering heeft goede nota genomen van de toetsing van de kiesregeling in relatie tot fundamentele nationale, regionale en internationale wetgeving op 5 augustus door het Constitutioneel Hof (CHof). De regering zegt dat ze alles in het werk zullen stellen dat uitvoering door aanpassing van bestaande wetgeving en eventueel de goedkeuring van nieuwe wetgeving tijdig is gerealiseerd.

In een verklaring zegt zij dat het de taak van elke regering is om de noodzakelijke staatsrechtelijke en bestuurlijke besluiten en acties te initiëren met het doel bestaande systemen en processen te evalueren en te optimaliseren ter versterking van de democratie en rechtstaat in Suriname. Van groot belang acht de regering ook dat de fundamentele vrijheden en rechten van de mens als een participerende individu in electorale processen gerespecteerd en verzekerd zijn.

Het Constitutioneel Hof van de Republiek Suriname heeft op 5 augustus een belangrijke en historische toetsing gedaan van de kiesregeling in relatie tot fundamentele nationale, regionale en internationale wetgeving. Deze toetsing vond plaats op verzoek van Serena Muntslag-Essed, in de hoedanigheid van advocaat bij het Hof van Justitie op grond van artikel 12 lid 4 sub b van de wet Constitutioneel Hof. Het verzoek aan het Hof was om artikel 9 tot 24 van de vigerende Kiesregeling te toetsen aan de artikelen 8, 33 en 61 van de Grondwet, het internationaal Verdrag inzake Burger en Politieke Rechten (BUPO), de artikelen 25 en 26 van het Amerikaans Verdrag voor de Rechten van de Mens (AVRM) en de artikelen 23 en 24 van de Universele verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM).
 Het besluit van het CHof komt erop neer dat de artikelen 9 tot 24 van de Kiesregeling in strijd zijn met de artikelen 8 en 55 van de Grondwet, 25 sub b en 26 IVBPR (Internationaal Verdrag Burger en Politieke Rechten) en artikel 1 jo. 23 jo. 24 AVRM (Amerikaans Verdrag voor de Rechten van de Mens), terwijl het Hof ten aanzien van de genoemde bepalingen van de Kiesregeling geen strijdigheid acht met de artikelen 61 van onze Grondwet en 25 sub a en c van BUPO.

Bij het aantreden van de regering Santokhi hebben alle coalitiepartijen zich gecommitteerd aan de versterking van democratie en bestuur. Tegen het licht van de toetsing door het Constitutioneel Hof is het de taak van de regering om het electoraal stelsel, met name de kiesregeling, aan een serieuze en breed maatschappelijk geleide en gedragen discussie te onderwerpen.De hieruit voortvloeiende aanpassing zal conform de geldende procedures en handelingen gerealiseerd worden, zegt de regering. Het is van belang hierbij niet alleen ter zake deskundigen te consulteren, maar ook de verschillende relevante entiteiten en instituten te horen en hun bijdrage op een betekenisvolle wijze te incorporeren in aan te passen wetgeving. Gezien de essentie van dit vraagstuk is een brede maatschappelijke discussie van essentieel belang.President Chan Santokhi zal binnenkort een Presidentiële Commissie met participatie van de relevante maatschappelijke instituten en de overheid installeren. Het mandaat zal in eerste instantie zijn om de uitspraak van het Constitutioneel Hof te analyseren en een inventarisatie van de noodzakelijke activiteiten te maken en een actieplan ter zake te ontwikkelen.
De coalitietop is enkele maanden geleden al gestart met de discussie rondom herziening van het kiesstelsel en de daarbij behorende wet- en regelgeving. De uitspraak van het CHof is nu ook op de agenda van de top en het team van deskundigen van de coalitiepartijen. Aan de hand van bekomen adviezen en inzichten, zal het traject worden ingezet om te komen tot een situatie die de consequenties van de uitspraak van het CHof op een verantwoorde wijze tot uiting brengt. Hierbij zal de basis steeds gevormd worden door breed maatschappelijk en juridisch draagvlak, stelt de regering.Er zal specifiek over dit onderwerp, een proces van hearings worden ingezet. Verder zal de discussie om te komen tot een aangepast kiesstelsel worden opgenomen als onderdeel van de rondes van dialoog die de regering is gestart. “Het kiesstelsel zal met prioriteit worden behandeld.” President Santokhi doet een beroep op de verschillende maatschappelijke groepen en organisaties om hun visie, opvattingen en voorstellen op een constructieve manier aan de regering te doen toekomen. De regering zal in de komende regeringsvergadering diepgaand stilstaan bij deze toetsing en zal zij een cluster van ministers aanwijzen om de voorbereiding van vervolgactiviteiten zo spoedig mogelijk ter hand te nemen.De regering zegt het belang van deze toetsing te begrijpen en ook consequenties in termen van toekomstige verkiezingen. Zij zal in het werk stellen om tijdig de noodzakelijke acties te ondernemen om een vacuüm in het politiek-bestuurlijke proces te voorkomen.