Mensenhandel, de grootste criminele markt ter wereld

Elk jaar wordt op 30 juli stil gestaan bij de Werelddag tegen Mensenhandel. Mensen worden tegen hun wil geworven, vervoerd of verhandeld met als doel seksuele uitbuiting, arbeidsuitbuiting of een andere vorm van uitbuiting. In dit kader wordt de bestrijding van mensenhandel belicht met in het bijzonder aandacht voor het voorkomen van mensenhandel, het beschermen van slachtoffers en het vervolgen van mensenhandelaren in Suriname.
Internationale ontwikkelingenEen rapport van het Global Initiative against Transnational Organized Crime (www.globalinitiative.net) vermeldt dat mensenhandel de grootste criminele markt is ter wereld. Mannen, vrouwen en kinderen hebben een prijskaartje en zijn verhandelbaar. Mensenhandel heeft zelfs een extra stimulans gekregen tijdens en na de COVID-pandemie. Mensenhandelaren vragen hogere prijzen om reisbeperkingen te omzeilen en waarbij de meest kwetsbare gemeenschappen zwaar worden uitgebuit.
Mensenhandel is een vorm van moderne slavernij en daarom een schending van mensenrechten. Artikel 4 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM) verbiedt slavernij en slavenhandel in iedere vorm. De realiteit is evenwel dat omstandigheden zoals armoede, economische verschillen, gebrek aan onderwijs, migratie van het platteland naar de stad en probleemgezinnen kinderverkoop en kinderprostitutie in stand houden. De UVRM is van grote betekenis als vaak gebruikte bron voor diverse internationale verdragen, die een aantal verplichtingen voor Staten meebrengen in de aanpak van mensenhandel.
SurinameMensenhandelaren exploiteren binnenlandse en buitenlandse slachtoffers in Suriname en maken misbruik van Surinaamse slachtoffers in het buitenland. Ondanks toegenomen gerapporteerde gevallen van mensenhandel in het binnenland is de volledige omvang van het probleem onbekend.
Het 2021 Trafficking in Persons Report: Suriname van de Amerikaanse ambassade stelt dat ons land ondanks inspanningen niet geheel voldoet aan de minimumnormen voor het uitbannen van de mensenhandel. Er zijn minder zaken onderzocht, wederom is niet tot vervolging overgegaan en zijn geen mensenhandelaren veroordeeld. Daarnaast zijn kwetsbare personen niet consequent gescreend op mensenhandelsindicatoren.
RisicogroepenDoor de groeiende migratie-instroom – voornamelijk die uit Haïti en Venezuela, maar ook uit Brazilië, Cuba, de Dominicaanse Republiek en Guyana – zijn migrantenvrouwen en -meisjes kwetsbaar voor sekshandel in Suriname. De locaties zijn bordelen, massagesalons en kapsalons alsook in de illegale goudzoekerskampen in onze binnenland.
Mensenhandelaren werven en exploiteren Chinese immigranten in de sekshandel en voor arbeid in de mijnbouw, dienstverlening en de bouwsector. Opmerkelijk is dat sommige Surinaamse ouders hun dochters in de sekshandel uitbuiten. Surinaamse vrouwen in naburige landen lopen het risico slachtoffer te worden van sekshandel.
De slachtoffers van arbeidsuitbuiting zijn volwassen en minderjarige migranten in de landbouw, winkels, bouw en op vissersboten voor de kust van Suriname; evenals kinderen die werken in de landbouw, kleine bouwbedrijven, goudmijnen en de informele sectoren in de stad.
Preventie: voorkomen van mensenhandelDe belangrijkste prioriteiten van het nieuw nationaal actieplan 2020-2021 zijn het versterken van de veiligheid aan de grenzen, het vergroten van het bewustzijn van criminele activiteiten in verband met mensenhandel en het treffen van enkele maatregelen voor slachtoffers. Daarnaast is 24 uur per dag een hotline tegen mensenhandel beheerd en zijn er informatiefolders en -brochures in verschillende talen op bepaalde locaties verspreid om de bewustwording in de samenleving te verhogen.
Rekening houdend met de arbeidswetgeving verstrekte de overheid informatie aan bedrijven over registratie van buitenlandse werknemers, oplichting en frauduleus werkaanbod. Arbeidsinspecteurs zijn ingezet om tijdens inspecties meer te screenen op mensenhandelsindicatoren. Tevens zijn alle inspecteurs opgeleid om kinderarbeid te herkennen en geïnstrueerd hoe ze met verdachte gevallen moeten omgaan.
Bescherming: SlachtofferhulpTijdens de verslagperiode is een formeel verwijzingsproces voor slachtoffers aangenomen, betreffende de omgang met potentiële slachtoffers van mensenhandel. Slachtoffers werden voor onderdak, medische zorg, counseling en andere zorg doorgestuurd naar het Bureau van Slachtofferhulp. Tijdens de pandemie werden er diensten van minimumkwaliteit aangeboden aan binnenlandse en buitenlandse slachtoffers en gehandicapten. Tevens werd het renoveren van een speciaal opvanghuis voor slachtoffers van mensenhandel afgerond.
VervolgingVoor een effectieve bestrijding van mensenhandel moet de Surinaamse Staat zorgen voor een adequate strafbaarstelling in nationale wetgeving en een toegerust opsporings- en vervolgingsapparaat voor het strafrechtelijk onderzoeken van signalen van mensenhandel. In de bepalingen van het Wetboek van Strafrecht is in artikel 334 mensenhandel strafbaar gesteld. Sinds 2017 tot aan de verslagperiode is niet tot vervolging overgegaan en zijn er geen mensenhandelaren veroordeeld.
Belemmeringen voor bestrijding van mensenhandel zijn het tijdens de COVID-pandemie voortgaande illegaal verkeer over de oost-, westelijke en zuidelijke grenzen. Een grote achterstand van (mensenhandel)zaken bij de Rechtbanken en de mogelijke corruptie en medeplichtigheid van lokale functionarissen bij misdrijven van mensenhandel.
TenslotteMensenhandel is een wereldwijd probleem. Voor het bestrijden van mensenhandel in Suriname zijn het verhogen van de bewustwording, vooral bij risicogroepen, de kwaliteit van slachtofferhulp en versterking van de rechtshandhaving essentieel.
Fight Financial Crime Suriname (www.ffcsr.com) kan voor u persoonlijk, uw bedrijf of organisatie bestaande risico’s voor financiële criminaliteit c.q. mensenhandel identificeren en op …